“Πετάει το Su-57 φίλε Βλαδίμηρε; Πετάει, πετάει Ρετζέπ Ταΐπ”… Και οι επιφυλάξεις των ρωσικών ΜΜΕ

Ο Τούρκος πρόεδρος Τάγιϊπ Ερντογάν δήλωσε την Παρασκευή ότι η Άγκυρα βρίσκεται σε συνομιλίες για την προμήθεια μαχητών Su-57. Από τη μία πλευρά, αυτό είναι μια σημαντική εξέλιξη- ο δεύτερος ισχυρότερος στρατός του ΝΑΤΟ εξέφρασε το ενδιαφέρον για την αγορά ρωσικών αεροσκαφών αντί αμερικανικών. Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν φόβοι ότι μαζί με τον πιο σύγχρονο εγχώριο μαχητή πέμπτης γενιάς την Άγκυρα θα λάβουν πολλά από τα μυστικά της.

Της Daria Rynochnova

ΠΗΓΗ: https://vz.ru/

ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΣΗΜΕΙΩΣΗ DP: Η μετάφραση δεν έχει την ποιότητα που θα επιθυμούσαμε, όσα όμως είναι αρκούντως “ευδιάκριτα”, είναι εξαιρετικά σοβαρά για να μην τα δημοσιοποιούσαμε

“”Οι διαπραγματεύσεις βρίσκονται σε εξέλιξη, θα συνεχιστούν. Μετά τη MAKS-2019, εκπρόσωποι των εμπλεκομένων υπουργείων που εργάζονται εκεί παρέμειναν στη Ρωσική Ομοσπονδία”, δήλωσε την Παρασκευή ο Τούρκος Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. “Θα ενεργήσουμε θέτοντας στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων τις προϋποθέσεις για προμήθεια και κοινή παραγωγή. Αν οι ΗΠΑ δεν αλλάξουν τη θέση τους (για την προμήθεια μαχητών F-35), θα αναζητήσουμε μια διέξοδο από αυτή την κατάσταση.”

Στη Μόσχα ωστόσο σημειώνουμε ότι είναι πιο επιφυλακτικοί από ό,τι στην Άγκυρα σχετικά με τις προοπτικές της συμφωνίας. Ο Ντμίτρι Σουγκάεφ, διευθυντής της Ομοσπονδιακής Υπηρεσίας Στρατιωτικής και Τεχνικής Συνεργασίας, αναγνώρισε ότι οι Τούρκοι έδειξαν “μεγάλο ενδιαφέρον” στο Su-57, αλλά είναι πολύ νωρίς για να “μιλήσουμε για διαπραγματεύσεις για τις συμβάσεις, δεν υπάρχει ακόμα αίτημα, πρέπει να διεξάγονται διαβουλεύσεις”.

Θυμίζουμε ότι αυτή την εβδομάδα, Ερντογάν και Πούτιν επισκέφτηκαν την αεροδιαστημική έκθεση MAKS-2019 στο Zhukovsky – και ήταν το Su-57 που έγινε αντικείμενο προσοχής. Οι επικεφαλής των δύο κρατών ανέβηκαν στη σκάλα στο πιλοτήριο του μαχητή και μια συναρπαστική συνομιλία έλαβε χώρα μεταξύ τους. “Είναι αυτό το Su-57;

Και ήδη πετάει;”, ρώτησε ο Ερντογάν. “Πετάει”, διαβεβαίωσε ο Πούτιν. “Μπορούμε να το αγοράσουμε;” ρώτησε ο Τούρκος ηγέτης. “Μπορείτε να το αγοράσετε”, απάντησε ο Ρώσος ηγέτης. Ακόμα και τότε, ο Ερντογάν δεν απέκλεισε την αγορά του Su-57, καθώς και του άλλου μαχητικού μας, του Su-35, αντί του αμερικανικού F-35. “Γιατί όχι. Δεν ήμασταν εδώ για το τίποτε”, επεσήμανε ο Ερντογάν.

Αλλά, όπως φαίνεται, η αμερικανική εκδοχή της συμφωνίας δεν είναι έχει αποκλειστεί. Δεν ήταν τυχαίο ότι λίγο μετά τη δήλωση του Ερντογάν την Παρασκευή, έγινε δήλωση του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών Μεβλουτ Τσάβουσογλου, ο οποίος επιβεβαίωσε τη δέσμευση της Άγκυρας για συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες για το πρόγραμμα των μαχητικών F-35.

Μόνο σε περίπτωση που η Ουάσιγκτον αρνηθεί να παραδώσει αυτά τα αεροσκάφη, οι Τούρκοι θα εξετάσουν μια εναλλακτική λύση, επιβεβαίωσε ο υπουργός. Επιπλέον, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η Τουρκία αναπτύσσει σχέδια για τη δημιουργία του δικού της μαχητικού πέμπτης γενιάς TF-X.

Το ερώτημα του Ερντογάν σχετικά με το αν το νέο μαχητικό «πετάει», αν και μάλλον ειπώθηκε ως αστείο, απέχει πολύ από το να είναι άνευ σημασίας. 

Πριν από ένα χρόνο, οι ειδικοί σημείωσαν ότι το αεροσκάφος ήταν “ανέτοιμο” εκείνη την εποχή και θα χρειαζόταν πολύς κόπος, χρήματα και χρόνος για να ολοκληρωθεί.

Έτσι, στα “πρωτότυπα” του Su-57 που ήδη πετούν και φέρουν κινητήρες του πρώτου σταδίου, θα εγκατασταθούν οι κινητήρες του δεύτερου σταδίου, οι οποίοι θα παρέχουν τη δυνατότητα υπερηχητικής ταχύτητας χωρίς να την χρήση μετακαυστήρα, με πλήρως ψηφιακό σύστημα ελέγχου, που είναι όμως ακόμη υπό δοκιμή. Αναμένεται ότι οι δοκιμές αυτών των κινητήρων θα ολοκληρωθούν το νωρίτερο το 2021.

Από την άλλη πλευρά, τα πλεονεκτήματα του Su-57 αξιολογήθηκαν από Αμερικανούς και Ευρωπαίους εμπειρογνώμονες (χωρίς την παρουσία τους) – στην αεροπορική επίδειξη στο Le Bourget.

Το Su-57 είναι ήδη μαζικής παραγωγής, αλλά σε μικρές παρτίδες εξήγησε στην εφημερίδα VZGLYAD ο παρασημοφορημένος πιλότος μαχητικών της Ρωσίας, αναπληρωτής αρχισυντάκτης του περιοδικού Aviano Panorama, Vladimir Popov.

“Αυτό σημαίνει ότι τα προτώτυπα αεροσκάφη ήταν πριν από πέντε έως έξι χρόνια. Αυτό συμβαίνει όταν παράγονται 7-10 αεροσκάφη, τα δοκιμάζουμε και τα χειριζόμαστε τόσο στα γραφεία σχεδιασμού του εργοστασίου στο Zhukovsky όσο και στο κέντρο δοκιμών, Chkalova. Ο στρατός τα χρησιμοποίησε, έλαβε αποφάσεις για την τακτική χρήση τους στη μάχη», εξήγησε ο ειδικός.

Σύμφωνα με τον Popov, η πρώτη σειρά έχει ήδη βγει, δύο μοίρες βρίσκονται σε υπηρεσία σε τμήματα της πρώτης γραμμής άμυνας. “Δύο μοίρες επανεκπαιδεύτηκαν πάνω τους. Οι άλλοι δύο ανακατασκευάζονται και ήδη πετούν», πρόσθεσε ο στρατιωτικός εμπειρογνώμονας.

Θυμίζουμε ότι το πρόγραμμα εξοπλισμών για την περίοδο έως το 2027 περιλάμβανε την αγορά 165 Su-57. Ωστόσο, τον Μάιο, ο Πρόεδρος Πούτιν ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει στην προμήθεια 76 τέτοιων μαχητικών. Είναι πράγματι περίεργο το γεγονός ότι, τον Μάιο, έγινε η πρώτη εκδήλωση ενδιαφέροντος της Άγκυρας για το Su-57 από τον ίδιο τον Τσαβούσογλου.

Ωστόσο, είναι πολύ νωρίς να πούμε ότι η συμφωνία θα ολοκληρωθεί κάποτε, προειδοποιεί ο Βλαντιμίρ Popov , αν και η συμφωνία πρόθεσης, προφανώς, θα υπογραφεί με τους Τούρκους μέχρι το τέλος του έτους, προβλέπει ο στρατιωτικός εμπειρογνώμονας. Σύμφωνα με τον Popov, η εξαγωγική έκδοση του “Su-57” θα είναι διαφορετικό από εκείνο που θα παραδοθεί στην ρωσική Αεροπορία.

Ο εμπειρογνώμονας σημείωσε: “Το πρώτο πράγμα που αφαιρούμε από τα αεροπλάνα για εξαγωγή είναι το σύστημα αναγνώρισης ραντάρ. Αυτό απαγορεύεται από τον νόμο. Αφαιρούμε επίσης μέρος του εξοπλισμού που μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε περιπτώσεις χρήσης πυρηνικών και χημικών όπλων. Και δεν το προσφέρουμε με καμία τέτοια επιλογή.”

“Δίνουμε κάποια συστήματα σε απλοποιημένη μορφή”, εξήγησε ο Popov. “Αν έχουμε την τεχνογνωσία, τότε δεν μπορούμε να τη δώσουμε στους γείτονές μας, και ακόμη περισσότερο σε πιθανούς αντιπάλους μας”. Οι ίδιες συσκευές που είναι εντελώς νέες θα αντικατασταθούν από αυτά τα τυποποιημένα συστήματα που χρησιμοποιούνται στις περισσότερες χώρες.

Ο Popov υπενθύμισε επίσης ότι προσφέρθηκε στην Τουρκία να αγοράσει Su-30 και Su-35. “Αυτά είναι αεροσκάφη γενιάς 4++. Δεν είναι πέμπτης γενιάς, αλλά είναι κοντά. Θα είναι πολύ φθηνότερα. Και είναι σίγουρα φθηνότερο από αυτό που τους προσφέρουν οι Αμερικανοί – το F-35”, δήλωσε ο Popov.

Σε κάθε περίπτωση, ο Ερντογάν δεν θα παραμείνει άπραγος αν οι Ηνωμένες Πολιτείες αρνηθούν να του πουλήσουν τα F-35 . Κάτι πολύ πιθανό. Ο επικεφαλής του Πενταγώνου, Mark Esper, δήλωσε αυτή την εβδομάδα ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα επιτρέψουν στην Τουρκία να ενταχθεί στο πρόγραμμα των μαχητικών – ακόμα κι αν η Άγκυρα αρνηθεί να λειτουργήσει το σύστημα αεράμυνας S-400.

“Οι Τούρκοι θα κερδίσουν πολύ περισσότερα και θα είναι προς όφελός τους“, δήλωσε ο Popov. Επειδή θα λάβουν ένα εξίσου υψηλής ποιότητας προϊόν σε καλή τιμή. Για ένα F-35, θα λάβουν 2 ή 2,5 αεροσκάφη που κατασκευάζονται από την αεροπορική μας βιομηχανία. Νομίζω ότι ο Ερντογάν δεν είναι ένας χαζός και το κατάλαβε αυτό. Έκανε αυτή την πρόταση όχι επειδή έχει καλές σχέσεις με τον Πούτιν ή επειδή φλερτάρει με τη Ρωσία, αλλά επειδή είναι οικονομικά κερδοφόρα”, κατέληξε ο στρατιωτικός ειδικός.

Ωστόσο, για τη Ρωσία, σε μια τέτοια συμφωνία είναι ορατά όχι μόνο τα πλεονεκτήματα αλλά και τα μειονεκτήματα, προειδοποιεί ο πολιτικός αναλυτής Ντμίτρι Drobnitsky.

“Από τη μία πλευρά, είναι καλό ότι οι τεχνολογίες μας εισχωρούν στην Τουρκία που όλο και περισσότερο απομακρύνεται από τους συμμάχους του ΝΑΤΟ. Ενίσχυση των επαφών – οικονομικών, στρατιωτικοτεχνικών, πολιτικών – η Ρωσία αρχίζει να παίζει το πρώτο βιολί στην περιοχή”, δήλωσε ο Drobnitsky στην εφημερίδα VZGLYAD.

Από την άλλη πλευρά, όσο λιγότερο η Τουρκία θα εξαρτηθεί από τις παραδόσεις όπλων του ΝΑΤΟ και γενικά από άλλα μέλη του ΝΑΤΟ, τόσο περισσότερο θα εισέλθει στον ρόλο μιας ανεξάρτητης περιφερειακής δύναμης και τόσο λιγότερο προβλέψιμη θα γίνει, σημειώνει οι αναλυτής.

“Πρέπει να διασφαλίσουμε ότι αυτός ο στρατιωτικός εξοπλισμός δεν θα στραφεί ενάντια στα ρωσικά συμφέροντα στο μέλλον, Ακόμη και από την πρόσφατη συνάντηση μεταξύ Πούτιν και Ερντογάν, είναι σαφές ότι οι αντιθέσεις παραμένουν “, δήλωσε ο Drobnitsky.

Ο Ερντογάν δεν είναι ικανοποιημένος από τις ενέργειες του συριακού στρατού στο Idlib. Επομένως, είναι απαραίτητο να αποκλεισθεί, για παράδειγμα, η καθαρά υποθετική χρήση του S-400 κατά των συμμάχων μας στη Συρία. Αυτό θα είναι ένα πολύ δυσάρεστο περιστατικό εάν ρωσικά όπλα χτυπήσουν “με τον δικό τους τρόπο” – ενάντια στο πρώην σοβιετικό αεροσκάφος, το οποίο βρίσκεται στο οπλοστάσιο του στρατού του Μπασάρ αλ-Άσαντ. Και η Τουρκία μπορεί να ρίξει κάποιου είδους “πύργο” ανά πάσα στιγμή, επειδή η διάταξη των δυνάμεων είναι πολύ περίπλοκη.”

Απαιτείται πολύ μεγάλη προσοχή σε τέτοιες συναλλαγές, συνοψίζει το Drobnitsky. Η Τουρκία παίζει τέλεια τον ρόλο ενός εμπόρου και δεν πρέπει να πέσουμε στα κόλπα του. “Λέει ότι είναι ανεξάρτητη, αλλά ακούει υπομονετικά τις αξιώσεις από την Ουάσινγκτον”, πρόσθεσε ο Drobnitsky.

Πράγματι, την Παρασκευή, ο Ερντογάν όχι μόνο ανακοίνωσε τις διαπραγματεύσεις για το Su-57, αλλά στη συνέχεια διατύπωσε σε μια επιφύλαξη: η απόφαση θα γίνει μετά από τηλεφωνικές συνομιλίες με τον Αμερικανό ομόλογό του Τραμπ ο οποίος θα του αποκαλύψει την τελική αμερικανική θέση στο πρόγραμμα F-35. Σε γενικές γραμμές, η διαπραγμάτευση συνεχίζεται.

ΠΗΓΗ: defence-point.gr/

ΑΡΧΙΚΗ ΠΗΓΗ: https://vz.ru/world/2019/8/31/561130.html

Ελλάδα-ΗΠΑ: Αμυντική συμφωνία με σταθερά βήματα

Η βάση της Σούδας έχει ήδη αγγίξει τα όρια των δυνατοτήτων της, γι’ αυτό και απαιτείται η δημιουργία νέων διευκολύνσεων για τις αμερικανικές Ε.Δ. EPA/ORESTIS PANAGIOTOU

Μακρύς και με αρκετές στροφές παραμένει ο δρόμος για την αλλαγή των όρων της Συμφωνίας Αμοιβαίας Αμυντικής Συνεργασίας (MDCA) ανάμεσα στην Αθήνα και την Ουάσιγκτον, προκειμένου αυτή να ξεφύγει από το στενό όριο της ανά έτος ανανέωσης και να αναβαθμιστεί σε μια πολυετή σύμβαση, την οποία εδώ και χρόνια επιζητούν οι Αμερικανοί.

«Κάθε καλή συμφωνία θέλει τον καιρό της», αναφέρουν στην «Κ» καλά πληροφορημένες πηγές, οι οποίες επισημαίνουν ότι απαραίτητη προϋπόθεση για την Αθήνα είναι τα στρατηγικά ανταλλάγματα και οι απτές διασφαλίσεις και όχι μόνο ρητορικές διαβεβαιώσεις για τη στήριξη έναντι πιθανής απειλής. Ακόμη και αν Αθήνα και Ουάσιγκτον κατέληγαν επί των λεπτομερειών σήμερα, προσθέτουν οι ίδιες πηγές, θα ήταν αδύνατη μια συμφωνία κατά την επικείμενη επίσκεψη του υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάικ Πομπέο στην Ελλάδα. Αυτό σημαίνει ότι οι πληροφορίες περί άμεσης συμφωνίας για πολυετή επέκταση της MDCA ανάμεσα σε Αθήνα και Ουάσιγκτον, που είδαν πρόσφατα το φως της δημοσιότητας, είναι μάλλον παρακινδυνευμένες.

Στις συνομιλίες που θα έχουν τον Οκτώβριο στην Αθήνα, ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας θα θέσει υπ’ όψιν του ομολόγου του Μάικ Πομπέο όλες τις ελληνικές ευαισθησίες και, κυρίως, τις προϋποθέσεις που εκτιμά η κυβέρνηση ότι πρέπει να εκπληρώνονται, ώστε οι διευκολύνσεις που παρέχει η Ελλάδα στις ΗΠΑ να αποκτήσουν μια διαφορετική, πιο στέρεη νομική βάση. Υπενθυμίζεται ότι οι δύο άνδρες ήδη έχουν συναντηθεί μία φορά στην Ουάσιγκτον τον περασμένο Ιούλιο, όπου και διαπιστώθηκε σύμπνοια απόψεων για τα σημαντικότερα θέματα που αφορούν την περιοχή. Οι συζητήσεις δεν θα εξαντληθούν στις επαφές που θα έχει ο κ. Πομπέο στην Αθήνα με τον Ελληνα ομόλογό του και τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, αλλά θα ακολουθήσουν τεχνικές συζητήσεις για τον τρόπο με τον οποίο η αμερικανική στρατιωτική παρουσία στην Ελλάδα θα αποκτήσει ένα νέο πλαίσιο.

Για την Αθήνα η ανανέωση της συμφωνίας δεν θεωρείται ένας πιεστικός «μονόδρομος», αλλά μια καλή ευκαιρία να παρουσιαστούν στην Ουάσιγκτον οι πολύ σοβαρές ανάγκες και προκλήσεις που αντιμετωπίζει η Ελλάδα στην Ανατολική Μεσόγειο. Η βασική ποιοτική αλλαγή που επιθυμεί να επιτύχει η ελληνική κυβέρνηση σε σύγκριση με τον ΣΥΡΙΖΑ, όπως αναφέρουν καλά πληροφορημένες πηγές, είναι να αντιστραφεί η λογική της «αυτόβουλης» παραχώρησης οποιασδήποτε διευκόλυνσης ζητούσαν οι ΗΠΑ τα προηγούμενα χρόνια δίχως κανένα αντάλλαγμα. Προφανώς στην κυβέρνηση θεωρούν ότι η επιβεβαίωση της στρατηγικής συμμαχίας της Ελλάδας με τις ΗΠΑ από ένα κόμμα της ριζοσπαστικής Αριστεράς, όπως ο ΣΥΡΙΖΑ, αποτελεί την πλέον εμφατική προσυπογραφή της απαρέγκλιτα ατλαντικής πορείας της χώρας. Ωστόσο εκτιμούν ότι τα ελληνικά συμφέροντα μπορεί να εξυπηρετηθούν πολύ καλύτερα από μια συμφωνία που θα καταρτιστεί επί ίσοις όροις.

Επί της αρχής, στην Αθήνα είναι απολύτως αντιληπτό ότι η μονοετής ανανέωση μιας συμφωνίας του 1990 αποτελεί μια ποικιλοτρόπως ξεπερασμένη πρακτική. Στο υπουργείο Εξωτερικών επιθυμούν το νέο, πιθανώς πολυετές, πλαίσιο να κινείται επί πολύ συγκεκριμένων τεχνικών παραμέτρων, αλλά και της κοινής παραδοχής ότι η Ελλάδα και οι ΗΠΑ είναι δεσμευμένες στην οικοδόμηση μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής σχέσης. 

Η γεωγραφική διασπορά

Η Ελλάδα αποτελεί τη δυτική απόληξη της πολύ σημαντικής τριμερούς συνεργασίας με την Κυπριακή Δημοκρατία και το Ισραήλ και είναι εξαιρετικά σημαντικό να διαθέτει τις δυνατότητες να υποστηρίξει εμπράκτως τις υποχρεώσεις που δημιουργεί αυτό το συμμαχικό σχήμα, το οποίο απολαύει της πολιτικής στήριξης και ενθάρρυνσης της Ουάσιγκτον. Ενα από τα ζητήματα που δημιουργείται εκ των πραγμάτων αφορά και τη γεωγραφική διασπορά των νέων βάσεων, όπως αυτές θα διαμορφωθούν μετά τη νέα συμφωνία. 

Ο πρέσβης των ΗΠΑ Τζέφρεϊ Πάιατ, στην πρόσφατη συνέντευξή του στην «Κ» (21/7), ήταν σαφής σε κάτι που είναι γνωστό στους Ελληνες και στους Αμερικανούς στρατιωτικούς. Η βάση της Σούδας έχει ήδη αγγίξει τα όρια των δυνατοτήτων της, γι’ αυτό και απαιτείται η δημιουργία νέων διευκολύνσεων για τις αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις. Ως μία από τις προφανείς λύσεις θεωρείται η Λάρισα, όπου ήδη σταθμεύουν αμερικανικά UAV, ενώ η χρήση του λιμένα της Αλεξανδρούπολης για τη μετακίνηση των αμερικανικών δυνάμεων από τη Μεσόγειο προς την Ανατολική Ευρώπη είναι ιδιαίτερα σημαντική.

Οι φρεγάτες

Τις τελευταίες εβδομάδες, ιδιαίτερα μετά την επίσκεψη του κ. Μητσοτάκη στο Παρίσι, επανήλθαν στην επιφάνεια τα σενάρια περί αμυντικής συνεργασίας σε έναν τομέα στον οποίο το Πολεμικό Ναυτικό (Π.Ν.) παρουσιάζει σημαντικές προκλήσεις: την προμήθεια φρεγατών, ικανών να υποστηρίξουν την προβολή ισχύος στην Ανατολική Μεσόγειο. Οι Γάλλοι έχουν προτείνει στην Ελλάδα τη ναυπήγηση φρεγατών τύπου Belh@rra με δυνατότητες αντιαεροπορικής άμυνας περιοχής, ενώ και οι Αμερικανοί ενδιαφέρονται να συνεργαστούν με την Αθήνα σε αυτό τον τομέα, έχοντας, μάλιστα, δείξει έντονο ενδιαφέρον για τα Ναυπηγεία Ελευσίνας και Σκαραμαγκά.

Υπάρχει ωστόσο ένα πρόβλημα. Ενα τέτοιο πρόγραμμα δύσκολα θα έχει αποτελέσματα πριν παρέλθει μια πενταετία. Ωστόσο, οι ανάγκες είναι πιεστικές. Από τις 13 φρεγάτες του Π.Ν., οι νεότερες είναι οι τέσσερις γερμανικές τύπου ΜΕΚΟ, που ναυπηγήθηκαν πριν από 23 έως 28 έτη. Οι υπόλοιπες εννέα, ολλανδικές τύπου «S», ναυπηγήθηκαν πριν από 37 έως 42 χρόνια, αγγίζοντας, ουσιαστικά, τα όριά τους. Το Π.Ν. χρειάζεται άμεσα μονάδες που θα αποτελέσουν ενδιάμεση λύση μέχρι την παράδοση νέας φρεγάτας ή κορβέτας, τομέας στον οποίο εκτιμάται ότι οι ΗΠΑ μπορεί να παράσχουν ορισμένες αξιόπιστες λύσεις. 

ΠΗΓΗ: Η ΚΑΘΗΜΕΙΝΗ

Από το “Mitsotakis's effect” στη μεγάλη κατρακύλα

Σε δύο εβδομάδες εξανεμίσθηκαν 6,2 δισ. στο ΧΑ, οι τράπεζες έχασαν 24%! Πιέσεις και στα ομόλογα

Με οδυνηρό τρόπο οι επενδυτές διαπιστώνουν τώρα πόσο αβάσιμες ήταν οι ελπίδες που είχαν καλλιεργηθεί, ότι η ανάδειξη μιάς κυβέρνησης “φιλικότερης” προς το επιχειρείν και τις επενδύσεις θα οδηγούσε τη χρηματιστηριακή αγορά σε μεγάλη άνοδο – αν όχι σε ράλι διαρκείας, ένα “Mitsotakis's effect”,όπως το χαρακτήριζε το Bloomberg.

Μετά τα σκαμπανεβάσματα των πρώτων μετεκλογικών εβδομάδων κι ενώ το χρηματιστηριακό κλίμα επιδεινώνεται διεθνώς, το ΧΑ έχει πάρει την κατιούσα, οι αποδόσεις των ελληνικών ομολόγων ανακάμπτουν απομακρυνόμενες από τα ιστορικά χαμηλά και τα επενδυτικά χαρτοφυλάκια καταγράφουν μεγάλες βραχυχρόνιες απώλειες.

Μέσα στον Αύγουστο, σε λιγότερο από δύο εβδομάδες, ο τραπεζικός δείκτης έχει χάσει 24%, με ορισμένες μετοχές του κλάδου να υποχωρούν έως και 37%(!), ενώ οι απώλειες του ΓΔ υπερβαίνουν το 11%.

Η πτώση αυτή "μεταφράζεται" σε μείωση της συνολικής χρηματιστηριακής αξίας των μετοχών περίπου κατά 6,2 δισ. ευρώ! Αυτό το ποσό "εξατμίσθηκε" από τα χαρτοφυλάκια και τους επενδυτικούς λογαριασμούς σε λιγότερες από δέκα ημέρες χρηματιστηριακών συναλλαγών.

Κυβέρνηση χωρίς... μαγικό ραβδί

Διαχειριστές κεφαλαίων και αναλυτές ξένων οίκων διαπιστώνουν τώρα ότι ανεξάρτητα από τις προθέσεις και τις προεκλογικές επαγγελίες της, η κυβέρνηση όχι μόνον δεν έχει το “μαγικό ραβδί” για να αλλάξει την οικονομική πραγματικότητα και να οδηγήσει τη χώρα σε γρήγορη ανάπτυξη, αλλά βρίσκεται αντιμέτωπη με σοβαρές δυσκολίες, προσπαθώντας να διαμορφώσει και να υλοποιήσει ένα υποτυπώδες πρόγραμμα.

Τα μεγάλα προβλήματα στο μέτωπο των κόκκινων δανείων και των τραπεζών παραμένουν, για την επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων υπάρχουν αμφιβολίες,  οι δανειστές επιμένουν σε τήρηση των συμπεφωνημένων, το θέμα των υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων παραμένει ανοικτό.

Η διεθνής συγκυρία και τα ομόλογα

Στους εσωγενείς αρνητικούς παράγοντες προστίθεται η επιδείνωση της διεθνούς συγκυρίας, που οδηγεί τα χρηματιστήρια σε πτωτική τροχιά, επιταχυνόμενη από τις μετακινήσεις κεφαλαίων προς ασφαλέστερες τοποθετήσεις.

Η συνεχιζόμενη διελκυστίνδα του εμπορικού πολέμου ΗΠΑ-Κίνας, η πολιτική αβεβαιότητα στην Ιταλία και τα απογοητευτικά στοιχεία για την πορεία της ευρωπαϊκής οικονομίας ρίχνουν βαριά σκιά στα χρηματιστήρια – και το ΧΑ δέχεται τις αρνητικές επιδράσεις.

Το ανησυχητικό είναι ότι τα ελληνικά ομόλογα δεν ακολουθούν την τάση των ευρωπαϊκών και δεν επωφελούνται από την μετακίνηση κεφαλαίων σε τίτλους σταθερής απόδοσης.

Ενώ λοιπόν τα γερμανικά κατέγραφαν σήμερα νέα ιστορικά ρεκόρ και όλα σχεδόν τα ευρωπαϊκά κρατικά χρεόγραφα ενισχύονταν, τα ελληνικά παρέμεναν υπό πίεση. Οι τιμές τους ανέκαμπταν ελαφρώς και οι αποδόσεις τους υποχωρούσαν κατά 1-2 μονάδες βάσης, παραμένοντας όμως μακριά από τα ιστορικά χαμηλά τους.

Μετοχές και δείκτες

 Στο χρηματιστήριο οι βραχυχρόνιες προοπτικές γίνονται πλέον πλέον εξαιρετικά αβέβαιες. Η σημερινή μεγάλη πτώση επιβαρύνει το ψυχολογικό κλίμα, διαψεύδοντας προσδοκίες και προβλέψεις. Εντονες ανησυχίες προκαλεί  και η εξαιρετικά αρνητική εικόνα των μεγάλων διεθνών αγορών, που καταγράφουν σήμερα δραματικές απώλειες (DAX -2,10%, Dow Jones -1,6% αυτή την ώρα).

Στην ελληνική αγορά, στο "μάτι του κυκλώνα" βρίσκονται οι τραπεζικές μετοχές, που παραμένουν υπό πίεση πολλές μέρες. Σήμερα ξεκίνησαν με μικρά κέρδη και κινήθηκαν πτωτικά καθ' όλη τη διάρκεια των συναλλαγών, κλείνοντας στα χαμηλά ημέρας.

Ο κλαδικός τραπεζικός δείκτης  έγραψε αρχικά +2,54% και εν συνεχεία "βούτηξε" στο κόκκινο, τερματίζοντας με -5,84%.

Σε παράλληλη καθοδική πορεία όλοι οι βασικοί δείκτες. Ο Γενικός Δείκτης τερμάτισε στο απόλυτο χαμηλό ημέρας, υποχωρώντας κατά 2,40% στις 798,89 μονάδες. Διέσπασε ετσι διαδοχικές στηρίξεις και βρίσκεται πλέον στην κόψη του ξυραφιού, στο ψυχολογικό όριο των 800 μονάδων που μπορεί να αποδειχθεί ισχυρή στήριξη. 

Ο FTASE25 έχασε  2,69% κλείνοντας στις 1.964,29 μονάδες.

Από τις μετοχές υψηλής κεφαλαιοποίησης μόνον δύο διατήρησαν θετικό πρόσημο: ΕΧΑΕ +0,5%, Φουρλής +0,4%.

Στον αντίποδα τις μεγαλύτερες απώλειες υπέστησαν οι τράπεζες: Εθνική -7,7%, Eurobank 6,9%, Πειραιώς -6,5%, Alpha Bank -3,6%.

Στα εμποροβιομηχανικά blue chips Σαράντης -4,1%, Μυτιληναίος και Lamda -3,3%, Αegean -3%, ΔΕΗ -2,8%, Jumbo -2,4%, Ελλάκτωρ -2,2%, Coca-Cola -2%.

ΠΗΓΗ: ΣοφοκλέουςIn

---

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Τι κρύβει η νέα «βουτιά» των τραπεζών

Γιατί πατούν… φρένο οι ξένοι σε μετοχές και ομόλογα

Χρηματιστήριο: Βουτιά κάτω από τις 820 μονάδες

Τι κρύβει η νέα «βουτιά» των τραπεζών

Ξεπερνούν το 20% οι απώλειες από το υψηλό της 31ης Ιουλίου. Ποιες φήμες έχουν βαρύνει το κλίμα.

13 Αυγούστου 2019 

Μεγάλη «βουτιά» κάνουν και σήμερα οι τραπεζικές μετοχές στην Λεωφόρο Αθηνών, που βρίσκονται πάλι υπό την πίεση ρευστοποιήσεων κυρίως από ξένα επενδυτικά χαρτοφυλάκια, εν μέσω έντονης φημολογίας για επικείμενες αρνητικές εξελίξεις στον κλάδο.

Η φημολογία συμπίπτει με την αύξηση των short θέσεων από μεγάλα funds, κάτι που υποδηλώνει ότι πιθανότατα βρίσκεται σε εξέλιξη άλλο ένα επεισόδιο υποτιμητικής κερδοσκοπίας στους τραπεζικούς τίτλους.

Λίγο πριν τις 16.00, ο τραπεζικός δείκτης FTSE έχανε περισσότερο από 5% και υποχωρούσε χαμηλότερα από τις 480 μονάδες, έχοντας διανύσει πολύ μεγάλη απόσταση από το υψηλό των 626,87 μονάδων, που είχε καταγραφεί στην τελευταία συνεδρίαση του Ιουλίου.

Με τεχνικούς όρους, ο τραπεζικός δείκτης έχει εισέλθει σε έδαφος bear market, καθώς από το υψηλό του Ιουλίου οι απώλειες θα ξεπεράσουν σήμερα, αν δεν αλλάξει κάτι θεαματικά στο κλείσιμο, το 20%. Αν και ο ορισμός της bear market καλύπτεται από τεχνικής άποψης (πτώση άνω του 20% από το τελευταίο υψηλό), δεν υπάρχουν προς το παρόν εμφανείς εξελίξεις που να δικαιολογούν τόσο δραματική μεταστροφή του κλίματος για τις τραπεζικές μετοχές.

Την ίδια ώρα, διακινούνται στο παρασκήνιο της αγοράς δυσμενείς φήμες για τις επικείμενες εξελίξεις στον κλάδο, οι οποίες μένει να φανεί πολύ σύντομα αν και σε ποιο βαθμό θα επιβεβαιωθούν. Σύμφωνα με αυτές τις φήμες,

1.             Οι επικείμενες ανακοινώσεις οικονομικών αποτελεσμάτων πρώτου εξαμήνου από τις τράπεζες θα επιβεβαιώσουν ότι εξακολουθούν να δυσκολεύονται στην αύξηση της κερδοφορίας, διαψεύδοντας τις προσδοκίες για μια ουσιώδη βελτίωση των επιδόσεών τους στη φετινή χρήση. Μάλιστα, ορισμένοι υπενθυμίζουν ότι και η περυσινή αναταραχή στις τραπεζικές μετοχές, το φθινόπωρο, άρχισε με αφορμή τη δημοσίευση «καχεκτικών» οικονομικών αποτελεσμάτων για το πρώτο εξάμηνο του 2018. Πάντως, προς το παρόν δεν υπάρχει πληροφόρηση από τις διοικήσεις που να δίνει κατεύθυνση για την αναμενόμενη κερδοφορία του πρώτου εξαμήνου και όλα όσα ακούγονται στο παρασκήνιο αποτελούν περισσότερο εικασίες, παρά εκτιμήσεις βασιζόμενες σε πληροφόρηση.

2.             Σχετικά με τη διαπραγμάτευση που έχει αρχίσει η νέα κυβέρνηση με τις Βρυξέλλες, για να εγκριθεί και να τεθεί σε εφαρμογή πριν το τέλος του έτους το σχέδιο του Ταμείου Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας για την παροχή κρατικών εγγυήσεων σε τιτλοποιήσεις προβληματικών δανείων, επίμονες φήμες των τελευταίων ημερών κάνουν λόγο για ένα συμβιβασμό μεταξύ κυβέρνησης και Γενικής Διεύθυνσης Ανταγωνισμού, ο οποίος δεν θα επιτρέψει να χρησιμοποιηθεί σε μεγάλη έκταση αυτό το εργαλείο για τη γρήγορη εξυγίανση των χαρτοφυλακίων. Ειδικότερα, οι Βρυξέλλες φέρονται να επιμένουν σε αρκετά «τσουχτερές» προμήθειες από τις τράπεζες προς το Δημόσιο για τις εγγυήσεις που θα προσφέρει, κάτι που σημαίνει ότι αυτές οι εγγυήσεις δεν θα είναι δυνατό να χρησιμοποιούν σε μεγάλο βαθμό από τις τράπεζες. Και σε αυτό το θέμα, πάντως, πληροφόρηση από επίσημες πηγές αναφέρει ότι η έγκριση του σχεδίου του ΤΧΣ από τις Βρυξέλλες θα γίνει πολύ σύντομα, όπως τόνισε πρόσφατα και ο διευθύνων σύμβουλος της Εθνικής, Παύλος Μυλωνάς.

Σε αυτές τις ανησυχίες θα πρέπει να προστεθούν και οι φόβοι για επιδείνωση του μακροοικονομικού περιβάλλοντος στην Ελλάδα, αν επιβεβαιωθεί και πάλι από την ΕΛΣΤΑΤ, με τα στοιχεία για το ΑΕΠ β’ τριμήνου που δημοσιοποιούνται στις 4 Σεπτεμβρίου, ότι η οικονομική ανάπτυξη είναι βραδύτερη από το προβλεπόμενο.

Επιπλέον, οι επενδυτές περιμένουν μέσα στον Σεπτέμβριο ενδείξεις για το αν οι Βρυξέλλες θα επιτρέψουν στην κυβέρνηση να προωθήσει άμεσα τις φοροελαφρύνσεις που έχει υποσχεθεί, ή αν αυτές θα «διαχυθούν» σε βάθος τετραετίας και θα έχουν μικρότερη αποτελεσματικότητα.

Πάντως, όπως προειδοποιούν στελέχη της αγοράς, το trading σε τραπεζικές μετοχές αυτές τις ημέρες θέλει μεγάλη προσοχή, καθώς οι μεγάλες αρνητικές μεταβολές που σημειώνονται ενδέχεται να μην  έχουν αντίκρισμα σε πραγματικά αρνητικά γεγονότα για τις τράπεζες και να είναι απλώς μια αντανάκλαση κερδοσκοπικών κινήσεων σε μια ρηχή, λόγω των ημερών, αγορά.

ΠΗΓΗ: ΣοφοκλέουςIn

Γιατί πατούν… φρένο οι ξένοι σε μετοχές και ομόλογα

Οι κίνδυνοι του διεθνούς περιβάλλοντος και τα ρίσκα ελληνικής προέλευσης για οικονομική πολιτική, ΑΕΠ και τράπεζες.

12 Αυγούστου 2019 

Τις τοποθετήσεις τους στα ελληνικά assets «φρενάρουν» τα ξένα χαρτοφυλάκια, προκαλώντας αισθητή υποχώρηση σε μετοχές και ομόλογα, καθώς οι κίνδυνοι του διεθνούς περιβάλλοντος οδηγούν τους διαχειριστές σε πιο «ασφαλείς» επενδυτικές στρατηγικές, ενώ προετοιμάζονται για πιθανές δυσάρεστες εκπλήξεις από την Ελλάδα το επόμενο διάστημα, ύστερα από την ευφορία που προκάλεσε το αποτέλεσμα των εκλογών.

Η σημερινή υποχώρηση στο ΧΑ, με ισχυρή πίεση στις τράπεζες, αλλά και η παράλληλη πτωτική κίνηση στις τιμές των ομολόγων επιβεβαιώνουν ότι οι ξένοι διαχειριστές κεφαλαίων έχουν εξαντλήσει, προς το παρόν, τα πονταρίσματά τους σε καλά σενάρια για την Ελλάδα και ακολουθούν μια περισσότερο αμυντική επενδυτική τακτική.

Οι κινήσεις του Γενικού Δείκτη του ΧΑ και της απόδοσης του 10ετούς ομολόγου το τελευταίο τρίμηνο δείχνουν ότι η αθρόα τοποθέτηση κεφαλαίων, που ήταν σε μεγάλο βαθμό ένα ποντάρισμα σε κυβερνητική αλλαγή και επιτάχυνση μεταρρυθμίσεων φιλικών προς την αγορά, έχει εξαντλήσει τη δυναμική του.

Ο Γενικός Δείκτης έφθασε σε απόσταση ενός «κλικ» από τις 900 μονάδες, αλλά δεν κατάφερε να ξεπεράσει αυτό το σημαντικό τεχνικό και συμβολικό όριο, και μετά τη σημερινή πτώση το ερώτημα αν θα καταφέρει να κρατήσει τις 800 μονάδες.

Το 10ετές ομόλογο έσπασε όλα τα ρεκόρ χαμηλής απόδοσης, υποχωρώντας κάτω και από το 2%, αλλά στη συνέχεια ακολούθησε ανοδική πορεία και σήμερα, σε ένα περιβάλλον υποτονικών συναλλαγών που ευνοούν ακραίες διακυμάνσεις, βρέθηκε στο 2,19%.

Οι ελληνικές αγορές αναμφίβολα δεν μπορούσαν να μείνουν ανεπηρέαστες από τα δυσμενή στοιχεία του διεθνούς περιβάλλοντος, που συνολικά «δείχνουν» στην κατεύθυνση της απομάκρυνσης κεφαλαίων από τα χρηματιστήρια και της στροφής σε ασφαλέστερες τοποθετήσεις (risk – off).

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι το παιχνίδι θα γυρίσει υπέρ των μετοχών διεθνώς μόνο αν γίνουν δραστικές παρεμβάσεις από τις μεγάλες κεντρικές τράπεζες για νέα χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής. Όμως, υπάρχουν αμφιβολίες ότι η Fed και η ΕΚΤ θα κάνουν τα εντυπωσιακά βήματα που απαιτούν οι επενδυτές, αλλά και για το αν διαθέτουν πλέον αρκετά «όπλα» για να παρέμβουν αποτελεσματικά και να τονώσουν την ανάπτυξη.

Οι διεθνείς κίνδυνοι είναι πολλοί και σε όλα τα επίπεδα οι προβλέψεις έχουν γίνει εξαιρετικά δύσκολες: ΗΠΑ και Κίνα φαίνεται πως οδηγούνται σε μια επικίνδυνη κλιμάκωση εμπορικού πολέμου με ενδεχόμενη μετεξέλιξή του σε νομισματικό πόλεμο, ενώ στην Ευρώπη επικρατούν σοβαρές ανησυχίες για το «σκληρό» Brexit, την πολιτική κρίση στην Ιταλία και την επιβράδυνση της γερμανικής οικονομίας.

Ρίσκα... Made in Greece

Όμως, όπως αναφέρουν στελέχη της αγοράς που παρακολουθούν στενά τις κινήσεις των ξένων χαρτοφυλακίων, υπάρχουν και στοιχεία προβληματισμού αμιγώς ελληνικής προέλευσης, που συνδέονται με την απόφαση των διαχειριστών να περιορίσουν την έκθεση των χαρτοφυλακίων τους σε ελληνικό κίνδυνο:

1.             Παρ’ ότι τα πρώτα δείγματα γραφής της νέας κυβέρνησης αξιολογούνται θετικά από την αγορά, στο βαθμό που επιβεβαιώνουν τη διάθεσή της για ελάφρυνση φορολογίας και επιτάχυνση μεταρρυθμίσεων διαρθρωτικού χαρακτήρα, επικρατεί αβεβαιότητα για το πρώτο σοβαρό τεστ που θα έλθει το φθινόπωρο. Οι περιορισμοί που επιβάλλουν οι Ευρωπαίοι δανειστές στη δημοσιονομική πολιτική εκφράζονται φόβοι ότι δεν θα χαλαρώσουν όσο χρειάζεται η κυβέρνηση Μητσοτάκη για να εφαρμόσει μια πολιτική άμεσης μείωσης φόρων, ώστε να προκληθεί ένα επενδυτικό «σοκ» και να ανακάμψει ταχύτερα η οικονομία, αλλά την υποχρεώσουν να κάνει σταδιακά τις κινήσεις της, σε βάθος τετραετίας, κάτι που δεν θα επιτρέψει να γίνει πραγματικότητα ένα αναπτυξιακό άλμα.

2.             Το αμέσως επόμενο διάστημα, είναι προγραμματισμένες σημαντικές ανακοινώσεις νεότερων στοιχείων, που θα δείξουν σε ποια κατεύθυνση κινούνται η οικονομία και οι τράπεζες. Στις 4 Σεπτεμβρίου ανακοινώνεται το ΑΕΠ του β’ τριμήνου, μετά το απογοητευτικό 0,20% σε τριμηνιαία βάση που καταγράφηκε το α’ τρίμηνο. Η πιθανότητα μιας ακόμη δυσάρεστης έκπληξης είναι υψηλή, σύμφωνα με αναλυτές, και η οικονομία αντιμετωπίζει τον κίνδυνο να κινηθεί φέτος με αρκετά χαμηλότερο ρυθμό από το προβλεπόμενο. Στα τέλη Αυγούστου, εξάλλου, αναμένονται οι ανακοινώσεις αποτελεσμάτων β’ τριμήνου από τις τράπεζες και υπάρχει φόβος ότι, περίπου όπως συνέβη την ίδια περίοδο πέρυσι, θα επιβεβαιωθεί πάλι ότι η κερδοφορία των τραπεζών παραμένει ισχνή, χωρίς να υπάρχουν προοπτικές άμεσης και ουσιαστικής βελτίωσης φέτος.

ΠΗΓΗ: ΣοφοκλέουςIn

Χρηματιστήριο: Βουτιά κάτω από τις 820 μονάδες

13 Αυγούστου 2019 

Με σημαντικές απώλειες έκλεισαν οι τιμές των μετοχών στη σημερινή συνεδρίαση του χρηματιστηρίου, με την αγορά να υποχωρεί κάτω από τα επίπεδα των 820 μονάδων.

Ενδοσυνεδριακά η πτώση προσέγγισε το 3% με την αγορά να επηρεάζεται από το αρνητικό διεθνές κλίμα, για να περιοριστούν προς το κλείσιμο οι απώλειες,μετά το ανοδικό ξεκίνημα στη Wall Street και το θετικό γύρισμα των ευρωπαϊκών αγορών.

O Γενικός Δείκτης Τιμών έκλεισε στις 818,51 μονάδες, σημειώνοντας πτώση 1,52%.

Ενδοσυνεδριακά κατέγραψε κατώτερη τιμή στις 807,01 μονάδες (-2,91%).

Η αξία των συναλλαγών σημείωσε σημαντική αύξηση και ανήλθε στα 97,770 εκατ. ευρώ, ενώ διακινήθηκαν 59.989.817 μετοχές.

Ο δείκτης υψηλής κεφαλαιοποίησης σημείωσε πτώση ποσοστό 1,34%, ενώ ο δείκτης της μεσαίας κεφαλαιοποίησης υποχώρησε οριακά σε ποσοστό 0,08%.

Με πτώση έκλεισαν όλες οι μετοχές της υψηλής κεφαλαιοποίησης και τη μεγαλύτερη πτώση σημείωσαν οι μετοχές της Ελλάκτωρ (-3,76%), της ΕΧΑΕ (-3,69%), της Aegean Airlines (-3,37%), της Eurobank (-2,78%), της Jumbo (-2,68%) και της Lamda Development (-2,67%).

Με πτώση έκλεισαν όλες οι μετοχές της υψηλής κεφαλαιοποίησης και τη μεγαλύτερη πτώση 

σημείωσαν οι μετοχές της Ελλάκτωρ (-3,76%), της ΕΧΑΕ (-3,69%), της Aegean Airlines (-3,37%), της Eurobank (-2,78%), της Jumbo (-2,68%) και της Lamda Development (-2,67%).

Από τους επιμέρους δείκτες, άνοδο σημείωσε μόνο ο δείκτης των Πρώτων Υλών (+6,81%), ενώ τις μεγαλύτερες απώλειες σημείωσαν οι δείκτες της Ακίνητης Περιουσίας (-2,58%) και των Προσωπικών Προϊόντων (-2,55%).

Τον μεγαλύτερο όγκο συναλλαγών παρουσίασαν η Eurobank και η Alpha Bank διακινώντας 24.733.982 και 8.257.453 μετοχές, αντιστοίχως.

Τη μεγαλύτερη αξία συναλλαγών σημείωσαν Eurobank με 16,957 εκατ. ευρώ και η Εθνική με 15,593 εκατ. ευρώ.

Ανοδικά κινήθηκαν 24 μετοχές, 83 πτωτικά και 24 παρέμειναν σταθερές.

Τη μεγαλύτερη άνοδο σημείωσαν οι μετοχές: Ακρίτας +20,00% και CPI +12,61%.

Τη μεγαλύτερη πτώση κατέγραψαν οι μετοχές: Fieratex -16,88% και Minerva -16,08%

ΠΗΓΗ: ΣοφοκλέουςIn